Het treinstation van Corrales, Huelva, vertelt een bijzonder stuk industriële geschiedenis. Dit kleine gebouw aan de Odiel rivier vormde het eindpunt van een ambitieus spoorwegproject dat in 1869 van start ging. De lijn verbond de pyrietmijnen van Tharsis en La Zarza met de haven, en bracht niet alleen mineralen maar ook mensen naar de kust van Huelva.

Wie vandaag door Aljaraque wandelt, beseft misschien niet dat deze gemeente ooit het kloppende industriële centrum was van de Britse mijnbouwactiviteiten in Zuid-Spanje. Het station van Corrales getuigt nog altijd van die tijd, al is het nu een gemeentelijk kantoor in plaats van een druk vertrekpunt voor treinen en passagiers.

Van Frans plan tot Schots succes

De geschiedenis van deze spoorlijn begint eigenlijk in Parijs. In 1855 richtte ingenieur Ernest Deligny de "Compagnie des Mines de Cuivre de Huelva" op. Het bedrijf kreeg de exploitatierechten voor de pyrietmijnen, maar kampte al snel met geldproblemen. De aanleg van een spoorlijn leek onmogelijk door de zware financiële eisen van de Spaanse overheid.

Toch kwam er in 1866 een doorbraak. Het Schotse bedrijf "Tharsis Sulphur & Cooper Company", opgericht in Glasgow, huurde de mijnen en nam de bouw van de spoorlijn over. Met een kapitaal van 300.000 pond sterling startten de Britten de aanleg van wat een van de belangrijkste mijnspoorwegen van Spanje zou worden.

Een technisch kunststukje

De spoorlijn tussen Tharsis en Corrales besloeg 46 kilometer en telde tien stations. Het tracé liep door vlak terrein, met slechts één tunnel bij het startpunt. Vijf metalen bruggen met vakwerkconstructie overbrugden de barrancos van Meca, Medio Millar, Multa, San Bartolomé en Alamo.

De lijn werkte met smalle rails van 1.219 millimeter breed, het klassieke 4-voets formaat. Treinen bestonden uit twintig wagons plus een bagagewagon, en vervoerden tot 100 ton mineraal per rit. De snelheid was bescheiden: ongeveer 20 kilometer per uur. Voor de afdalende treinen gold een speciale regel: bij de brug van San Bartolomé werd een extra locomotief aangekoppeld voor extra remkracht.

Mineralen en mensen

Het hoofddoel van de spoorlijn was duidelijk: pyriet vervoeren van de mijnen naar de haven. In 1886 werden 265.110 ton pyriet en 8.188 ton ander materiaal verscheept. Maar de trein vervoerde ook passagiers. In 1891 reisden 11.291 mensen mee, wat het bedrijf bijna 27.000 peseta's opleverde.

Passagiers stapten uit in Corrales en maakten daar de overtocht naar Huelva met kleine bootjes, de zogenaamde canoas. Het station zelf lag op 400 meter van het arbeiderscasino en 250 meter van de thermische centrale van Corrales. Het was een bescheiden gebouw, maar vervulde een cruciale rol in de logistiek van het mijnbouwimperium.

Brits erfgoed aan de Costa Occidental

De verkoop van de mijnen aan de Rio Tinto Company Limited in 1873 markeerde het begin van een intensieve Britse periode in Huelva. Vooral Aljaraque en Punta Umbría dragen nog steeds de sporen van die tijd. Naast het station van Corrales herinneren het Casino Minero en de Casa Museo de los Ingleses aan de Britse aanwezigheid.

De spoorlijn bleef tot ver in de 20ste eeuw operationeel. Foto's uit de jaren 60 tonen locomotieven met namen als Hohenzollern, Cerrejón en Morante die nog altijd het traject aflegden. De infrastructuur was zo solide aangelegd dat de lijn decennialang meeging.

Van vertrekpunt tot gemeentehuis

Tegenwoordig staat het stationsgebouw er nog, maar heeft het een andere functie gekregen. De gemeente gebruikt het als kantoorruimte. De rails zijn verdwenen, de locomotieven staan in musea en de reizigersbootjes naar Huelva varen al lang niet meer.

Toch blijft het station van Corrales een belangrijk monument. Het gebouw vertelt over de industriële transformatie van Andalusië, over Britse ondernemingslust en Franse pioniers, over Schotse ingenieurs en lokale arbeiders die samen een spoorweg door het Andalusische landschap bouwden.

De Ruta Legado Británico, de route langs het Britse erfgoed in Huelva, maakt een bezoek aan het station mogelijk. Samen met andere industriële monumenten in de omgeving schetst het een fascinerend beeld van een tijd waarin Huelva het centrum was van Europese mijnbouw en technologische vooruitgang.

(c) foto en bron: Wikipedia